|
Psikoloji
 |
YAŞAMSAL
UYUM BOZUKLUKLARI
Alkol
ve Madde Bağımlılığı
Bağımlılığa
genel hatlarıyla şöyle bakabiliriz: Bu durumda
kişi belki bir madde ya da madde grubuna daha
fazla değer verir, arar, kullanır. Bir alışkanlık
gelişir. Yanısıra düşüncede, davranışta, bedensel
işlevlerde değişmeler başlar. Kullanımı azaltma,
denetim dışına çıkan zararlı etkilere karşın
kullanım sürer, hatta yasal ve yaşamsal sorunlara
çoğunlukla bağımlılıkta madde alımı kesilirse
yoksunluk belirtileri denen özdensel ve ruhsal
sorunlar ortaya çıkar. |
| Ellerde,
dilde, göz kapaklarında titreme, terleme,
bulantı-kusma, çarpıntı, tansiyon yükselmesi,
sinirlilik, baş ağrısı, uykusuzluk, halsizlik,
güçsüzlük, yanılsamalar, hayal görme, algı
değişmeleri, sara benzeri nöbetler, kullanılan
madde eroin ve benzeriyse; burun akıntısı,
göz yaşı artışı, kas ağrıları, bulantı-kusma,
sürgün (ishal), rahatsız uyku, esneme, göz
bebeği büyümesi, çarpıntı ile yoksunluk belirtileri
çıkar. Kokain kullanımı kesildiğinde, uykululuk,
halsizlik, sinirlilik ya da durgunluk, uykusuzluk
ya da aşırı uyku, hoşnutsuz acayip düşler
olabilir. Sigara kesildiğinde, halsizlik,
kaygı, sinirlilik, huzursuzluk, uykusuzluk,
iştah artışı, balgam, ağızda yaralar, yoğunlaşma
güçlüğü olabilecektir. |
|
 |
Tüm
yoksunluk belirtileri kullanılan maddeye geri
dönüş ile kesilecek, düzelecektir. Alkol yoksunluğuna
deliryum tremens denir ve hem hastanın yaşamı
için riskli, hem de deliryumdaki alkol bağımlısı
çevresi için tehlikeli sayılmalıdır. Kullanılan
maddenin cinsi ve yasal konumuna göre bağımlının
kişisel, ailevi, işle ilgili, toplumsal sorunları
belirlenir. Alkol için trafik kazaları, boşanmalar,
iş batırma ya da iş kayıpları, cinayet riski,
siroz ve karaciğer kanseri gibi olasılıklar
düşünülmelidir. |
Esrar,
eroin, kokain gibi maddelerin dünyasında ise tutuklanma,
madde bulmak için uğranılan para kayıpları, çalma
ya da yasadışı yollara gitme, toplumda dışlanma,
özkıyım (intihar), güvenli ve sürekli ilişki kuramama,
cinselliğin bozulması, yalan söyleme zorunluğu
üstünde durulabilir. Kullanılan maddelerin bağımlılık
oluşturma güçleri ve süresi kişinin özellikleri
ve içindeki kültürle birlikte değerlendirilmelidir.
Bağımlılıkla ilgili bir terimde tam bir bağımlılık
oluşmadan önceki dönemi temsil eden kötüye kullanımdır.
Alkol ve maddelerin ortaya çıkarabileceği gerçekten
kopma dönemleri dışında bırakma ya da çoğaltma
için sorumlulukları tam olarak kendilerindedir.
Anadolu Ruh Sağlığı Merkezi
|
